Mga Pamana ni Tita Cory

Kagabi, in-overtake ang sinasakyan kong taxi ng mga motorsiklong may wang-wang. Kasunod nila’y ilang magagarang kotseng may wang-wang din. Napilitan pang huminto ang isang bus para bigyan sila ng daan. Malamang ay may sakay na VIP — posibleng opisyal ng gobyerno.

Naalala ko si Pangulong Cory Aquino. Marahil ay hindi niya magugustuhan ang ganoon. Nang papunta siya sa Club Filipino noong 1986 para manumpa bilang bagong pangulo, ang kanyang sasakya’y “maingat na tumitigil sa bawat pulang ilaw kahit halos walang trapiko,” ayon sa aklat na “Walang Himala” ni Angela Stuart-Santiago. Pagkatapos ng seremonya ng paglilipat ng pagkapangulo kay Gen. Fidel Ramos noong 1992, tinanggihan ni Tita Cory ang presidential car na dapat sana’y maghahatid sa kanya sa bahay. Ganyan sana ang mga lider natin ngayon.

Dahil sa paglala ng kanyang kalagayan, gaya ng maraming Pilipino’y lagi ko ring naiisip ang dating pangulo nitong mga nakalipas na araw. At kaninang umaga, balita ng pagpanaw niya ang gumising sa akin. Umuwi na si Pangulong Cory, at siguro’y dilaw rin ang nangingibabaw na kulay sa lugar na kanyang pinatunguhan at masaya siyang sinalubong ng kanyang asawang si Ninoy. Nakakaharap na niya ang Lumikhang naging bukal ng kanyang lakas at pananampalataya.

Kapag pinag-uusapan namin ni Nanay Diding si Pangulong Cory, ang sinasabi ng lola ko — na gaya ng dating pangulo ay napakamadasalin at ipinauubaya ang lahat sa Panginoong Diyos — ay parang ganito: “Sino bagang lalaki ang matapang na humarap noon kay Marcos?”

Sino nga ba? Di nga ba’t si Tita Cory ang nagtuloy sa laban ng kanyang asawa? Sinamahan at pinangunahan niya ang sambayanang Pilipino sa pakikibaka laban sa panunupil ng diktador at sa pagbawi sa ating kalayaan. At siya’y naging unang babaeng pangulo ng Pilipinas at nakilala sa buong mundo bilang simbolo ng demokrasya.

Nang siya’y maging pangulo, bagong pag-asa ang dala ng biyuda ni Ninoy. Ibinalik niya ang mga institusyong ginahasa’t winasak ng Batas Militar at pinangunahan ang pagbuo ng bagong konstitusyong nagbibigay sa proteksyon sa mga karapatan ng mamamayan, kabilang ang malayang pagpapahayag at pamamahayag.

May mga desisyon siya bilang lider na para sa akin ay hindi tama, ngunit ang mga ito’y bunga ng kanyang katauhan at pinagmulan. Naniniwala akong tapat sa loob ang paglilingkod ni Pangulong Cory at di niya inilagay ang sariling interes sa ibabaw ng kapakanan ng bayan. Para sa marami sa atin, ang katapatan ng kanyang loob at matuwid na pamamahala ay mas matimbang kaysa sa ilang mga kamalian.

Kahit tapos na ang kanyang panunungkulan, kapag nanganganib ang demokrasya’y matapang niyang ipinaaalala ang kahalagahan nito. Sa mga panahong lugmok ang moralidad ng pamunuan ng bansa, si Tita Cory ay isa sa mga naging inspirasyon ng sambayanang sumisigaw ng pagbabago.

Habang nakikipaglaban siya sa kanser, naramdaman niya ang suporta niya sa kanya ng mga Pilipino. At sa mga panayam sa mga ordinaryong taong nakasalamuha niya sa mga taon ng kanyang buhay, nakita natin ang isang Kristiyanong marubdob ang pagmamahal sa kapwa.

Sa paglisan ni Pangulong Cory, pag-ibig, pananampalataya, at pag-asa ang iniiwan niya sa atin.

Sa pagpanaw ng simbolo ng demokrasya, muling napupukaw ang mga alaala ng isang maningning na yugto ng ating kasaysayan nang tayo’y nagkaisang bawiin ang ating kalayaan at maghangad ng bagong Pilipinas. Nawa, ang kanyang mga pamana’t alaala’y magpahigpit sa ating paghawak sa kanyang sinasagisag at mga hangarin.

Wika nga ng kanyang apong si Jiggy, “My Lola believed in the Filipino people. She fought for democracy, it’s up to us to preserve it.”

Sapagkat sa isang demokratikong lipunan, malaya nating mairereklamo ang mga umaabusong sakay ng mga sasakyang may wang-wang.

(Nalathala rin sa ederic@cyberspace).